Mutluluğumuz ve hayal kırıklıklarımız çoğu zaman gerçeklerden değil, beklentilerimizden kaynaklanır.
Yazılım sektöründe yaklaşık yirmi yıldır farklı rollerde çalışıyorum. Geliştirici oldum, ekip lideri oldum, yönetici oldum. Bu süreçte yüzlerce yazılımcıyla çalıştım, onlarca stajyer yetiştirdim ve sayısız iş görüşmesi yaptım.
Geriye dönüp baktığımda, teknik anlamda öğrendiğim bilgilerden daha değerli olan bazı şeyler var onlardan bahsetmeye çalışacağım.
Sosyal Medya Gerçekliği Bozabiliyor
Bugün bir genç yazılım öğrenmeye başladığında karşısına şu hikayeler çıkıyor:
- 6 ayda yazılım öğrendi ve yurtdışına çalışmaya başladı.
- İlk işinde dolar bazlı maaş aldı.
- Üniversiteyi bitirmeden büyük bir şirkette işe girdi.
- 25 yaşında teknik lider oldu.
- Haftada 4 gün çalışıyor ve dünyanın her yerinden iş yapıyor.
Bu hikayelerin bazıları doğrudur. Ama çoğu zaman görmediğimiz şey, bu insanların yıllarca verdikleri emek, yaşadıkları başarısızlıklar ve arkadaki mücadeledir.
Sosyal medya bize sonuca ulaşmış insanları gösterir. Süreci göstermez.
İlk Yıllar Beklediğiniz Kadar Parlak Geçmeyebilir
Birçok kişi sektöre girdiğinde sürekli yeni teknolojiler geliştireceğini düşünür.
Gerçekte ise ilk yıllar çoğunlukla şunlarla geçer:
- Hata düzeltmek
- Eski kodları anlamaya çalışmak
- Dokümansız sistemleri incelemek
- Veri düzeltmek
- Log okumak
- Test yapmak
- Başkalarının yazdığı kodları anlamaya çalışmak
Kimse bunu anlatmaz. Ama işin mutfağı tam olarak budur.
Yazılım geliştirmek sadece yeni özellik yazmak değildir. Büyük kısmı mevcut sistemleri yaşatmaktır.
Okul Bitince Öğrenme Bitmiyor
Üniversitedeyken birçok kişi mezun olduğunda artık yazılımcı olduğunu düşünür.
Gerçek ise mezuniyetin başlangıç çizgisi olmasıdır. Sektöre girdiğiniz ilk gün şunu fark edersiniz:
Asıl öğrenme şimdi başlıyor. Çünkü okul size temelleri öğretir.
İş hayatı ise size;
- Takım çalışmasını,
- Müşteri yönetimini,
- Sorumluluk almayı,
- Zaman yönetimini,
- Üretim ortamında çalışmayı,
- Hata yaptığınızda sonuçlarıyla yüzleşmeyi öğretir.
Bu beceriler en az teknik bilgiler kadar önemlidir ve her geçen gün önemi daha da artmaktadır.
Her Gün Kod Yazmak Kariyer Değildir
Özellikle genç arkadaşlarda sık gördüğüm bir durum var.
Kariyeri yalnızca yazılan kod miktarı üzerinden değerlendirmek.
Oysa yıllar geçtikçe şunu öğreniyorsunuz:
İyi mühendis olmak ile çok kod yazmak aynı şey değildir.
Bazen bir problemi çözmek için 1000 satır kod yazmak yerine hiç kod yazmamak daha değerli olabilir.
Bazen bir toplantıda alınan doğru karar haftalarca sürecek geliştirmeyi ortadan kaldırabilir.
Kariyeriniz ilerledikçe çözüm üretmenin, kod yazmaktan daha önemli olduğunu fark edersiniz.
Maaşlar Artar Ama Sorumluluklar da Artar
Sektöre yeni girenlerin en çok konuştuğu konulardan biri maaş.
Bu son derece doğal. Ancak çoğu kişi maaşın yanında gelen sorumluluğu görmez.
Daha yüksek maaş;
- Daha fazla karar vermek,
- Daha fazla risk almak,
- Daha fazla baskı yönetmek,
- Daha fazla insanla iletişim kurmak,
- Daha fazla problem çözmek anlamına gelir.
Kariyeriniz ilerledikçe aslında para değil, sorumluluk satın aldığınızı fark edersiniz.
Kimse Sizden Mükemmel Olmanızı Beklemiyor
İlk yıllarda birçok yazılımcı her şeyi bilmesi gerektiğini düşünür.
Bilmediği bir teknoloji gördüğünde panikler. Bir toplantıda sorulan soruya cevap veremeyince moral bozulur.
Size güzel bir haber vereyim:
Yıllardır bu sektörde çalışan insanlar da her şeyi bilmiyor.
İyi mühendis olmak her şeyi bilmek değildir. Bilmediği konuda öğrenebilmektir. Sorun karşısında pes etmemektir. Doğru soruları sorabilmektir.
Sabır, Yetenekten Daha Büyük Bir Avantaj
Bugüne kadar çok zeki insanlar gördüm. Ama hepsi başarılı olmadı. Çok çalışkan insanlar gördüm. Ama hepsi de başarılı olmadı.
Uzun yıllar gözlemlediğim ortak özellik ise şuydu:
Başarılı olanlar genellikle vazgeçmeyenlerdi. Her gün biraz daha öğrenenlerdi. Kendilerini başkalarıyla değil, dünkü halleriyle kıyaslayanlardı. Yazılım bir sprint değil. Uzun bir maratondur.
Eğer yazılım sektörüne yeni giriyorsanız veya girmeyi düşünüyorsanız size tek bir tavsiye vermek isterim:
Beklentilerinizi küçültmeyin, ama gerçeklerle uyumlu hale getirin.
Birkaç ayda uzman olmayacaksınız. Her gün harika projelerde çalışmayacaksınız. Bazen sıkılacaksınız. Bazen yorulacaksınız.
Bazen “Ben bu işi yapamıyorum galiba” diye düşüneceksiniz.
Hepimiz o yollardan geçtik.
Ama öğrenmeye devam eder, sabırlı olur ve sürece odaklanırsanız; dönüp baktığınızda yıllar içinde ne kadar büyük bir yol kat ettiğinizi göreceksiniz.
Çünkü yazılım kariyerinde en büyük başarı, hızlı ilerlemek değil; uzun yıllar boyunca gelişmeye devam edebilmektir.